Jeśli zostałeś powołany do spadku, masz 6 miesięcy na złożenie oświadczenia o przyjęciu albo odrzuceniu. Termin liczy się od dnia, gdy dowiedziałeś się o tytule powołania. Jeśli nie złożysz oświadczenia, spadek zostanie przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza.
Trzy możliwości
Kodeks cywilny przewiduje trzy drogi: przyjęcie proste, przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza albo odrzucenie spadku. Przyjęcie proste oznacza brak ograniczenia odpowiedzialności za długi spadkowe. Przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza ogranicza odpowiedzialność do wartości stanu czynnego spadku ustalonej w wykazie albo spisie inwentarza. Odrzucenie opisuje osobny artykuł: jak odrzucić spadek.
Kolejność dziedziczenia i dokumenty opisuje spadek po zmarłym. Przywołane przepisy Kodeksu cywilnego pochodzą z tekstu jednolitego ogłoszonego w Dz.U. 2026 poz. 795, z brzmieniem na 19 maja 2026 r.
Jak liczyć sześć miesięcy
Początek terminu wyznacza chwila, gdy dowiedziałeś się, że jesteś powołany do spadku. Nie liczy się go automatycznie od pogrzebu, karty zgonu ani aktu zgonu. Różni spadkobiercy mogą dowiedzieć się o swoim powołaniu w różnych dniach.
Możesz zachować termin, składając przed jego upływem do sądu wniosek o odebranie oświadczenia. Zasada obejmuje także małoletnich i osoby ubezwłasnowolnione. Jeśli w sprawie potrzebne jest zezwolenie sądu, bieg terminu zawiesza się na czas postępowania. Informacje o dokumentach śmierci znajdziesz w artykułach karta zgonu i akt zgonu.
Jak działa ograniczenie odpowiedzialności
Po przyjęciu spadku spadkobierca odpowiada za długi spadkowe swoim majątkiem. Przy przyjęciu z dobrodziejstwem inwentarza granicą jest wartość stanu czynnego spadku określona w wykazie lub spisie inwentarza. Przy przyjęciu prostym odpowiedzialność nie ma tego ograniczenia.
Ograniczenie może odpaść, jeśli spadkobierca podstępnie pominął w wykazie lub spisie składniki spadku albo zapisy windykacyjne, bądź podał nieistniejące długi. Kodeks cywilny reguluje też rozliczenie, gdy spadkobierca spłacił część wierzycieli; wysokość odpowiedzialności zależy wtedy od okoliczności spłaty.
| Sytuacja | Skutek | Granica odpowiedzialności za długi |
|---|---|---|
| Przyjęcie proste | Spadek przyjęty | Bez ograniczenia wynikającego z dobrodziejstwa inwentarza |
| Przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza | Spadek przyjęty | Do wartości stanu czynnego ustalonej w wykazie lub spisie, z wyjątkami |
| Brak oświadczenia w terminie | Przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza | Jak wyżej |
| Odrzucenie | Spadek odrzucony | Skutki opisuje artykuł o odrzuceniu spadku |
Nie odkładaj sprawdzenia terminu, gdy w skład spadku mogą wchodzić długi. Ogólne koszty i pierwsze formalności po śmierci opisuje co zrobić po śmierci bliskiej osoby.
Co przygotować przed decyzją
Zapisz, kiedy i w jaki sposób dowiedziałeś się o powołaniu do spadku oraz czy wynika ono z testamentu, czy z dziedziczenia ustawowego. Zachowaj dokumenty i korespondencję, które to potwierdzają.
Zbierz dostępne informacje o majątku i zobowiązaniach zmarłego: umowy, pisma od banków i wierzycieli, dokumenty własności oraz informacje o prowadzonych sprawach. Pomoże to ocenić, czy ograniczenie odpowiedzialności za długi ma znaczenie; same dokumenty nie przesądzają o wartości spadku ani o zasadności konkretnego długu.
Najczęstsze pytania
Co oznacza przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza?
Co się stanie, jeśli nie złożę oświadczenia?
Od kiedy liczy się sześć miesięcy?
Czy ograniczenie długów zawsze obowiązuje?
Źródła
- Karta ELI obwieszczenia Marszałka Sejmu z 27 maja 2026 r. — jednolity tekst Kodeksu cywilnego (Dz.U. 2026 poz. 795)
- Jednolity tekst ustawy z 23 kwietnia 1964 r. — Kodeks cywilny, załącznik do Dz.U. 2026 poz. 795
- Dziennik Ustaw z 17 czerwca 2026 r., poz. 795 — ogłoszenie jednolitego tekstu Kodeksu cywilnego
