Zasiłek pogrzebowy — ile wynosi i jak go otrzymać

Zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu, oraz wskazanym w ustawie podmiotom. Wniosek można złożyć w ZUS bezpośrednio albo za pośrednictwem zakładu pogrzebowego.

Kwota zależy od dnia śmierci

Dla osoby zmarłej od 1 stycznia 2026 r. zasiłek wynosi 7000 zł. Przy zgonie do 31 grudnia 2025 r. obowiązuje 4000 zł, również wtedy, gdy wniosek składany jest później. Ustawa wiąże wysokość świadczenia z kwotą obowiązującą w dniu śmierci. Od 1 marca 2026 r. kwota nadal wynosi 7000 zł.

Kto może otrzymać zasiłek

Zasiłek może przysługiwać po śmierci osoby ubezpieczonej, pobierającej emeryturę lub rentę, spełniającej warunki do uzyskania tych świadczeń, a także po śmierci członka rodziny osoby ubezpieczonej albo emeryta lub rencisty. Do członków rodziny ustawa zalicza między innymi małżonka, rodziców, dzieci, rodzeństwo, dziadków, wnuki oraz osoby objęte opieką prawną.

Pełną kwotę może otrzymać członek rodziny, który pokrył koszty pogrzebu. Zasiłek może przysługiwać również pracodawcy, domowi pomocy społecznej, gminie, powiatowi lub osobie prawnej kościoła albo związku wyznaniowego, jeśli zapłacili za pogrzeb. Osobie spoza rodziny przysługuje zwrot udokumentowanych kosztów, nie wyższy niż kwota zasiłku. Gdy koszty pokryło kilka osób lub podmiotów, kwotę dzieli się proporcjonalnie do poniesionych wydatków.

Zasiłek przysługuje tylko z jednego tytułu. Osobne zasady dotyczą rolników i służb mundurowych — opisują je poradniki zasiłek pogrzebowy z KRUS oraz zasiłek dla służb mundurowych.

Wniosek i termin

Wniosek składa się bezpośrednio w organie rentowym albo za pośrednictwem zakładu pogrzebowego. Osoba uprawniona może upoważnić zakład do otrzymania zasiłku w całości lub części, zgodnie z wnioskiem. W takim przypadku wypłata odbywa się bezgotówkowo na rachunek zakładu.

Prawo do zasiłku wygasa, jeśli wniosek nie zostanie zgłoszony w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci. Gdy w tym czasie złożenie wniosku było niemożliwe z powodu późniejszego odnalezienia zwłok, ustalenia tożsamości albo innej przyczyny całkowicie niezależnej od uprawnionego, termin wynosi 12 miesięcy od pogrzebu. Przeszkodę trzeba potwierdzić dokumentem urzędowym, na przykład zaświadczeniem Policji lub prokuratury.

Do wniosku dołącza się dowody prawa do świadczenia i poniesionych kosztów wymagane w rozporządzeniu. Szczegółową listę dokumentów omawia wniosek o zasiłek pogrzebowy. Informacje o tym, co powinien zawierać rachunek za pogrzeb, pomagają uporządkować dowody wydatków.

Jeśli ustalenie prawa wymaga decyzji, organ wydaje ją w ciągu 14 dni od wyjaśnienia ostatniej potrzebnej okoliczności. Gdy decyzja nie jest potrzebna, świadczenie wypłaca się w tym samym terminie. Decyzja jest wymagana w szczególności przy podziale zasiłku między kilku płatników oraz przy zwrocie kosztów osobie spoza rodziny.

Jak rozliczyć koszty poniesione przez kilka osób

Jeżeli wydatki pokryła więcej niż jedna osoba lub instytucja, warto zachować rachunki i potwierdzenia, które pokazują, kto zapłacił i za jaką część. Zasiłek dzieli się wtedy proporcjonalnie do poniesionych kosztów. Nie oznacza to, że każda osoba otrzyma osobną pełną kwotę. Łączna wypłata pozostaje ograniczona wysokością świadczenia.

Członek rodziny, który zapłacił za pogrzeb, może otrzymać pełną kwotę należną według dnia śmierci. Osoba spoza rodziny otrzymuje zwrot udokumentowanych wydatków, do wysokości zasiłku. Podobne zasady dotyczą wskazanych podmiotów, takich jak gmina, pracodawca, dom pomocy społecznej czy osoba prawna kościoła, jeśli pokryły koszty. Jeżeli rachunek obejmował kilka osób, dobrze jest w dokumentacji wskazać ich udział.

Jak złożyć wniosek i czego dopilnować

Wniosek można przekazać bezpośrednio do właściwego organu rentowego albo złożyć za pośrednictwem zakładu pogrzebowego. Przy przekazaniu przez zakład należy sprawdzić, czy dołączono wymagane dokumenty i kto ma otrzymać wypłatę. Osoba uprawniona może wskazać, by całość lub część zasiłku została wypłacona bezgotówkowo zakładowi.

Najważniejszy termin to 12 miesięcy. Zwykle liczy się go od dnia śmierci. Jeśli zwłoki odnaleziono później, trzeba było ustalić tożsamość albo z innej całkowicie niezależnej przyczyny nie można było zgłosić wniosku, termin liczy się od dnia pogrzebu. Przeszkodę należy potwierdzić dokumentem urzędowym, na przykład zaświadczeniem Policji lub prokuratury.

Organ ma do 14 dni od wyjaśnienia ostatniej potrzebnej okoliczności na wydanie decyzji, jeśli jest ona wymagana, albo wypłatę świadczenia, jeśli decyzja nie jest potrzebna. Decyzja jest potrzebna między innymi, gdy kilka osób lub podmiotów poniosło koszty albo gdy o zwrot ubiega się osoba spoza rodziny. Wniosek i potwierdzenia warto złożyć w jednym komplecie, a kopie zachować do czasu zakończenia sprawy.