Odprawa pośmiertna

Odprawę pośmiertną wypłaca pracodawca rodzinie pracownika, który zmarł w czasie trwania stosunku pracy albo podczas pobierania określonego zasiłku chorobowego po jego rozwiązaniu. Prawo do odprawy zależy od sytuacji zatrudnienia, a nie od miejsca zgonu.

Kto jest uprawniony

Zgodnie z art. 93 Kodeksu pracy, odprawa przysługuje małżonkowi oraz innym członkom rodziny, którzy spełniają warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Uprawnieni dzielą odprawę w równych częściach. Jeśli pozostała tylko jedna osoba uprawniona, otrzymuje połowę kwoty ustalonej według stażu.

W pierwszej kolejności ustal z pracodawcą, kto może być uprawniony i jaki staż pracy należy przyjąć do obliczenia odprawy. Jeżeli zakład pracy był przejmowany albo działa następca prawny, podaj tę informację kadrom i poproś o wyjaśnienie, jak została uwzględniona wcześniejsza praca. Przy kilku osobach uprawnionych zapytaj, jakie dokumenty potwierdzające ich sytuację rodzinną są potrzebne do wypłaty.

Wysokość zależy od stażu

Staż liczy się u danego pracodawcy. Odprawa wynosi:

Przy ustalaniu stażu uwzględnia się również zatrudnienie u poprzedniego pracodawcy, jeżeli doszło do przejęcia zakładu pracy albo nowy pracodawca jest jego następcą prawnym. Kodeks pracy wskazuje sposób obliczenia wynagrodzenia w odrębnym rozporządzeniu; sam art. 93 nie przelicza odprawy na konkretną kwotę.

Warto poprosić o rozliczenie pokazujące podstawę wynagrodzenia, przyjęty staż oraz liczbę osób, między które dzielona jest odprawa. Nie obliczaj jej wyłącznie z ostatniej wypłaty. W razie rozbieżności poproś pracodawcę o wskazanie użytego okresu i składników wynagrodzenia.

Ubezpieczenie na życie

Odprawa nie przysługuje, jeśli pracodawca ubezpieczył pracownika na życie, a odszkodowanie wypłacone przez ubezpieczyciela jest równe lub wyższe od odprawy. Gdy wypłata z polisy jest niższa, pracodawca dopłaca różnicę. O zgłoszeniu roszczenia z polisy przeczytasz w artykule ubezpieczenie na życie a pogrzeb.

Wypłatę odprawy u pracodawcy prowadź osobno od wniosku o zasiłek pogrzebowy; warunki zasiłku opisuje hasło Wniosek o zasiłek pogrzebowy. Urlop okolicznościowy dotyczy żyjącego pracownika, a odprawa przy przejściu na rentę lub emeryturę stanowi odrębne świadczenie pracownicze.

Jak przygotować rozmowę z pracodawcą

Zbierz dane o zatrudnieniu zmarłego: nazwę pracodawcy, okres pracy, informację o ewentualnym przejęciu zakładu oraz dostępne dokumenty o ubezpieczeniu na życie. Wniosek kieruj do pracodawcy, który ustala staż i podstawę odprawy. Zapytaj, kto z członków rodziny może być uprawniony, jakie zaświadczenia są potrzebne i w jaki sposób zostanie wypłacona należna kwota.

Jeśli odprawa ma być dzielona między kilka osób, poproś kadry o potwierdzenie liczby osób uwzględnionych przy obliczeniu. Zachowaj kopię przekazanych dokumentów oraz pisemną informację o wysokości i podstawie wyliczenia. Gdy w dokumentach o zatrudnieniu nie ma pełnego stażu, wskaż poprzedniego pracodawcę i zapytaj, czy zachodzi przejęcie zakładu lub następstwo prawne.

Jeżeli pracodawca zawarł polisę na życie, zapytaj, kto prowadzi zgłoszenie roszczenia i jakie dokumenty ma przekazać rodzina. Ubezpieczyciel i pracodawca prowadzą odrębne sprawy, więc zachowaj numery kontaktowe i potwierdzenia dla obu. Jeśli w rozliczeniu pracodawcy uwzględniono wypłatę z polisy, poproś o wskazanie jej wysokości i wpływu na odprawę.

Warunki uprawnienia do odprawy odpowiadają warunkom renty rodzinnej. Sprawdź je w poradniku Renta rodzinna i zapytaj kadry, jakie dokumenty potwierdzą sytuację każdego członka rodziny. Gdy odprawa ma być podzielona między kilka osób, poproś o pisemne rozliczenie z podstawą wynagrodzenia, przyjętym stażem i liczbą uprawnionych. Zachowaj kopie wniosków, załączników i odpowiedzi pracodawcy oraz ubezpieczyciela.