Śmierć w szpitalu — odbiór ciała i formalności

Po śmierci pacjenta szpital zawiadamia wskazaną osobę, a lekarz wystawia kartę zgonu. Zadzwoń do oddziału lub działu wskazanego przez szpital, by ustalić odbiór dokumentów, ciała i rzeczy osobistych. Czynności odbywają się według odrębnych zasad.

Karta zgonu i miejsce przechowania ciała

Zgon stwierdza lekarz leczący albo dyżurny, który wystawia kartę zgonu. Szpital zapewnia odpowiednie pomieszczenie do przechowania ciała. Przeniesienie do szpitalnej chłodni może nastąpić nie wcześniej niż po dwóch godzinach od chwili stwierdzenia zgonu; to czas na czynności przewidziane w szpitalu, nie termin dla rodziny na podjęcie decyzji.

Co do zasady ciało jest przechowywane bez opłaty do 72 godzin. Przepisy przewidują wyjątki, między innymi gdy osoba uprawniona nie może odebrać go wcześniej, trwa postępowanie prokuratora albo występuje inna ważna przyczyna. Po 72 godzinach szpital może naliczyć opłatę według własnego cennika. Zapytaj o miejsce i godzinę wydania oraz wymagane dokumenty.

Kto zgłasza zgon i odbiera ciało

Zgon zgłasza się w urzędzie stanu cywilnego właściwym dla miejsca, w którym nastąpiła śmierć. Zwykły termin to trzy dni od sporządzenia karty zgonu. Gdy przyczyną była choroba zakaźna, zgłoszenia należy dokonać w ciągu 24 godzin od chwili śmierci. Karta zgonu i akt zgonu to różne dokumenty. Więcej wyjaśnia poradnik Karta zgonu.

Prawo do pochowania przysługuje osobom wymienionym w ustawie oraz osobie, która dobrowolnie podejmie się pochówku. Zakład pogrzebowy może odebrać ciało i wykonać zlecone czynności, ale samo zlecenie nie daje mu niezależnego prawa do pochowania. Rodzina może wybrać usługodawcę; krąg uprawnionych opisuje Kto ma prawo pochować zmarłego.

Sekcja i udział prokuratora

Jeżeli lekarz zarządza sekcję albo sprawę prowadzi prokurator, wydanie ciała może zostać wstrzymane do czasu zakończenia wymaganych czynności. W takiej sytuacji zapytaj szpital, kto poinformuje rodzinę o możliwości odbioru i czy potrzebna jest zgoda prokuratora. Nie rezerwuj transportu, dopóki termin wydania nie zostanie potwierdzony.

Przygotowanie ciała i transport

Szpital zapewnia podstawowe przygotowanie ciała wymagane przepisami: myje je i okrywa, a przy przekazaniu stosuje identyfikacyjną opaskę. To nie jest przygotowanie do ceremonii, ubieranie ani kosmetyka pośmiertna. O te usługi zapytaj wybrany zakład pogrzebowy. Ciało wydaje się uprawnionej osobie albo instytucji, a rodzina może sama wskazać firmę, która odbierze je i zajmie się dalszym transportem.

W zwykłych warunkach szpital przechowuje ciało bez opłaty do 72 godzin. Dłuższe przechowanie może mieć uzasadnioną przyczynę, między innymi brak możliwości wcześniejszego odbioru, czynności prokuratora lub inną ważną okoliczność. Szpital może naliczać opłatę po 72 godzinach według lokalnej stawki. Poproś o informację, od kiedy liczy czas, gdzie ciało będzie przechowywane i jaka opłata obowiązuje po tym okresie. Nie łącz tego limitu z regułą usunięcia ciała z mieszkania po 72 godzinach — wynikają z różnych przepisów.

Rzeczy osobiste i dokumenty rodziny

Depozyt odbiera się osobno od ciała. Zapytaj, czy szpital sporządził wykaz przedmiotów, kto może je odebrać i czy potrzebne jest pokrewieństwo lub pełnomocnictwo. Przy odbiorze sprawdź listę, zgłoś brak lub uszkodzenie i poproś o pokwitowanie. Jeśli koszty pogrzebu pokryła rodzina, zobacz, jak złożyć wniosek o zasiłek pogrzebowy.

Do zgłoszenia zgonu potrzebny jest akt sporządzony przez USC; karta zgonu służy do rejestracji i go nie zastępuje. Jeśli nie możesz dotrzymać zwykłego terminu, skontaktuj się z urzędem od razu i zapytaj o dalsze kroki.

O co zapytać szpital

Zapisz nazwę oddziału, dane zmarłego i numer telefonu osoby prowadzącej sprawę. Zapytaj, kto wyda kartę zgonu, kiedy można odebrać dokumenty i czy sprawę przejął prokurator. Ustal osobno, kiedy szpital umożliwi wydanie ciała oraz gdzie przekazać dane wybranego zakładu pogrzebowego. Jeśli rodzina potrzebuje czasu na podjęcie decyzji, zapytaj o zasady przechowywania ciała i o to, od kiedy naliczana jest ewentualna opłata.

Poproś także o wykaz rzeczy osobistych i sposób ich odbioru. Rzeczy nie zawsze są wydawane razem z dokumentami lub ciałem, dlatego ustal, kto może je odebrać i czy potrzebne jest upoważnienie. Nie przekazuj zakładowi pogrzebowemu oryginałów dokumentów bez potwierdzenia, że są potrzebne do konkretnej czynności.

Jeśli ciało ma być przewiezione do innego miasta, uzgodnij z zakładem termin odbioru i sprawdź, czy nie ma przeszkody formalnej. W przypadku postępowania wyjaśniającego czas wydania może zależeć od decyzji prokuratora. Po otrzymaniu karty zgonu skontaktuj się z urzędem stanu cywilnego właściwym dla miejsca zgonu, aby ustalić rejestrację i odbiór aktu. Szpital może wskazać, kiedy karta została wystawiona, lecz to urząd wydaje akt zgonu.

Gdy termin odbioru się zmienia

Jeśli szpital nie może wydać ciała w ustalonym czasie, zapytaj, czy powodem jest postępowanie prokuratora, sekcja, identyfikacja czy brak osoby uprawnionej. Poproś o informację, kto przekaże rodzinie decyzję o zwolnieniu ciała i jak skontaktować się z tą osobą. Powiadom zakład pogrzebowy o zmianie dopiero po uzyskaniu potwierdzenia, by nie wysyłał transportu na próżno.

Gdy rodzinę reprezentuje kilka osób, wyznaczcie jedną osobę do rozmów ze szpitalem i przekażcie jej dane kontaktowe pozostałych. Ustalcie, kto odbierze dokumenty, kto rzeczy, a kto zajmie się kontaktem z USC. Po odbiorze ciała poproś szpital o potwierdzenie komu i kiedy je wydano, a przy depozycie zachowaj odrębne pokwitowanie.

Przygotuj odbiór ciała

Gdy szpital potwierdzi termin wydania, przekaż zakładowi pogrzebowemu nazwę oddziału, miejsce odbioru i dane kontaktowe osoby prowadzącej sprawę. Zapytaj, czy osoba odbierająca musi okazać upoważnienie albo dokument tożsamości oraz komu szpital przekaże kartę zgonu. Jeśli rodzina chce pożegnać się przed transportem, sprawdź wcześniej, czy i kiedy szpital umożliwia taką wizytę. Nie jedź na oddział bez potwierdzenia miejsca i godziny; procedury odbioru mogą być organizowane przez różne komórki szpitala.