Jeśli ktoś jest w bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia, zadzwoń pod 112. Po stracie bliskiej osoby możesz też porozmawiać telefonicznie z osobą udzielającą wsparcia. Poniżej zebraliśmy numery, ich przeznaczenie i godziny działania. Jeśli potrzebujesz pomocy natychmiast, wybierz numer alarmowy.
Dla dorosłych
116 123 to poradnia telefoniczna dla dorosłych w kryzysie emocjonalnym, dostępna całodobowo. Strona „Otrzymaj pomoc” opisuje wsparcie jako bezpłatne i anonimowe; można skorzystać z telefonu, formularza albo czatu. Rozmowy prowadzą ekspertki i eksperci Niebieskiej Linii IPZ, a zaplecze technologiczne zapewnia NASK. Poradnia pomaga dorosłym w różnych kryzysach emocjonalnych, także po stracie.
800 108 108 prowadzi Fundacja Nagle Sami. Linia wsparcia po stracie działa od poniedziałku do piątku w godzinach 14.00–20.00. Fundacja opisuje pomoc dla osób w każdym wieku, a katalog 116sos.pl oznacza ten numer jako przeznaczony dla dorosłych. Rozmowa może dotyczyć żałoby, śmierci bliskiej osoby, poronienia, rozstania, utraty zdrowia, pracy lub poczucia bezpieczeństwa. Zespół opisany przez fundację obejmuje psychologów, studentów psychologii i osoby szkolące się w psychoterapii; rozmowa może trwać do 50 minut.
Dla dzieci i młodzieży
116 111 prowadzi Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę dla osób poniżej 18 lat. Telefon jest bezpłatny, anonimowy i czynny całą dobę. Można też skorzystać z czatu albo wysłać wiadomość. To telefon zaufania w różnych sprawach ważnych dla młodej osoby, nie tylko po śmierci bliskiego.
800 121 212 to Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka. Strona gov.pl kieruje go do dzieci i nastolatków; telefon i całodobowy czat są bezpłatne. Katalog 116sos.pl wymienia przy tym numerze również dorosłych, dlatego przy wątpliwości sprawdź aktualne informacje na stronie Rzecznika.
Numery o innym przeznaczeniu
800 120 002 to bezpłatny, całodobowy Ogólnopolski Telefon dla Ofiar Przemocy w Rodzinie prowadzony przez Stowarzyszenie „Niebieska Linia”. Udziela wsparcia i informacji o pomocy prawnej, procedurach oraz lokalnych placówkach. W sprawach przemocy w rodzinie można uzyskać tam wsparcie i informacje o dalszej pomocy.
Numery, operatorzy i godziny mogą się zmieniać, więc przed rozmową sprawdź aktualne informacje na stronie danej usługi. O wspieraniu osoby w żałobie i rozmowie z dzieckiem przeczytasz w poradnikach o pomocy osobie w żałobie i rozmowie z dzieckiem o śmierci.
Jak wybrać właściwy numer
Jeśli Ty lub ktoś obok jest w bezpośrednim zagrożeniu życia albo zdrowia, wybierz 112. W innym kryzysie zwróć uwagę na to, dla kogo przeznaczona jest linia: 116 123 służy dorosłym, a 116 111 osobom poniżej 18 lat. Dzieci i nastolatki mogą też skontaktować się z Rzecznikiem Praw Dziecka pod numerem 800 121 212. Gdy nie masz pewności, która usługa będzie odpowiednia, sprawdź opis na stronie operatora.
Jeśli potrzebujesz rozmowy po stracie, możesz skorzystać z 800 108 108 od poniedziałku do piątku w godzinach 14.00–20.00 albo z całodobowej poradni 116 123. Nie musisz mieć gotowego pytania ani wiedzieć, jak nazwać to, co czujesz. Możesz powiedzieć, że ktoś bliski zmarł i że potrzebujesz rozmowy. Operator pomoże ustalić, jaki rodzaj wsparcia będzie przydatny.
Co przygotować przed rozmową
Nie musisz opowiadać całej historii ani podawać więcej informacji, niż chcesz. Jeśli dzwonienie jest trudne, zapisz jedno zdanie, od którego rozpoczniesz, na przykład: „Jestem po stracie i nie wiem, co zrobić dalej”. Możesz poprosić zaufaną osobę, by została obok podczas rozmowy albo pomogła znaleźć właściwy numer.
W przypadku 116 123 dostępne są także formularz i czat, a dla osób poniżej 18 lat — czat lub wiadomość do 116 111. Jeżeli telefon nie odpowiada, sprawdź, czy usługa ma alternatywny kanał kontaktu albo ponów próbę w godzinach pracy. W sprawach przemocy domowej numer 800 120 002 prowadzi do odrębnej pomocy i informacji o lokalnych placówkach.
Gdy potrzebujesz pomocy dłużej
Telefon może pomóc w trudnym momencie, ale nie musi być jedynym źródłem wsparcia. Możesz porozmawiać z bliską osobą, lekarzem, psychologiem lub lokalną poradnią i sprawdzić, jakie formy pomocy są dostępne w Twojej okolicy. Jeśli żałoba utrudnia codzienne funkcjonowanie, poradnik o etapach żałoby wyjaśnia, kiedy warto szukać dodatkowej pomocy.
Jeśli obawiasz się o czyjeś bezpieczeństwo, nie zostawiaj tej osoby samej i skontaktuj się z numerem alarmowym albo odpowiednią służbą. W sytuacji zagrożenia życia pierwszym krokiem pozostaje 112. W pozostałych sytuacjach wybierz linię zgodną z wiekiem i rodzajem kryzysu, a jeśli nie wiesz, od czego zacząć — powiedz o tym wprost podczas rozmowy.
Jeśli dzwonisz w imieniu bliskiej osoby, zapytaj ją, czy chce rozmawiać samodzielnie, czy woli, byś był obok. Możesz pomóc znaleźć numer, sprawdzić godziny lub uruchomić czat, ale pozwól jej zdecydować, co chce powiedzieć. W przypadku dziecka sprawdź, czy kontakt jest przeznaczony dla jego wieku i czy potrzebuje wsparcia zaufanego dorosłego.
Zapisz numer wybranej usługi w telefonie lub na kartce, aby łatwiej znaleźć go ponownie. Jeżeli potrzebujesz pomocy w konkretnej sprawie, przygotuj nazwę miejscowości, żeby osoba udzielająca wsparcia mogła wskazać lokalne placówki, o ile taka informacja jest dostępna. Po rozmowie możesz zdecydować, czy chcesz wrócić do tej samej linii, skorzystać z innego kanału albo umówić spotkanie z lokalnym specjalistą.
Możesz wrócić do rozmowy wtedy, gdy będziesz gotowy; nie musisz rozwiązywać wszystkiego podczas jednego kontaktu.