# Nekrolog i klepsydra — jak napisać

URL: https://poradnik-pogrzebowy.pl/organizacja-pogrzebu/nekrolog-i-klepsydra/
Kategoria: Organizacja pogrzebu
Aktualizacja: 2026-10-12

## Najważniejsze w skrócie

- Nekrolog publikuje się zwykle w prasie lub internecie, a klepsydrę wywiesza jako kartkę albo plakat.
- Podaj imię i nazwisko zmarłego, a po potwierdzeniu także datę, godzinę i miejsce ceremonii. Godzinę sprawdź z parafią, cmentarzem lub domem przedpogrzebowym.
- Krzyż, „śp.” i formuły o sakramentach zależą od wyznania zmarłego i decyzji rodziny. Przy ceremonii świeckiej możesz podać, że nie będzie obrzędu religijnego.
- Przed publikacją sprawdź daty i adres. Chroń prywatność: nie podawaj przyczyny zgonu, PESEL-u ani adresu domowego.

Nekrolog i klepsydra mają pomóc odbiorcom rozpoznać, kto zmarł i kiedy mogą pożegnać tę osobę. Najważniejsze są imię i nazwisko oraz — gdy termin jest już ustalony — data, godzina i miejsce ceremonii.

## Nekrolog czy klepsydra

Słowniki definiują nekrolog jako zawiadomienie o śmierci, a także jako artykuł lub notatkę poświęconą zmarłemu. Klepsydra to kartka albo mały plakat z takim zawiadomieniem. W praktyce nekrolog publikuje się w prasie lub internecie, a klepsydrę wywiesza na tablicy lub drzwiach.

## Jakie informacje podać

Wystarczy imię i nazwisko. Rodzina może dodać wiek albo lata życia, zdjęcie, krótki podpis oraz informację, kto zawiadamia. Nie trzeba wymieniać wszystkich krewnych ani publikować ich adresów.

Datę śmierci i datę ceremonii podaj osobno. Godzinę i miejsce wpisuj dopiero po uzgodnieniu ich z parafią, cmentarzem, domem przedpogrzebowym lub krematorium. Jeśli termin nie jest jeszcze znany, można poinformować o śmierci i zapowiedzieć późniejsze podanie szczegółów. Gdy uroczystość ma dwa punkty — na przykład nabożeństwo i pochówek — warto podać oba. Przy kremacji ogłoszenie wskazuje miejsce pożegnania, nie opis pracy krematorium. W większym mieście dodaj dzielnicę lub ulicę, aby goście trafili na miejsce.

W nekrologu nie trzeba podawać przyczyny zgonu, przebiegu choroby, PESEL-u ani numeru dowodu. Zbiórkę pieniędzy lepiej opisać osobno. RODO nie obejmuje danych osób zmarłych, ale imię dziecka i numer telefonu dotyczą osób żyjących. Rodzina decyduje, czy je ujawnić.

## Formuła religijna albo świecka

Krzyż, słowa „Msza święta” i formuła „zaopatrzony świętymi sakramentami” są zwyczajowe w nekrologach katolickich. Umieść je, jeśli odpowiadają wyznaniu zmarłego i decyzji rodziny. Poradnia PWN podaje zapis skrótu „śp.” z kropką i wiąże pełną formułę „świętej pamięci” z chrześcijańskim wyznaniem zmarłego.

Przy ceremonii świeckiej można napisać, że pożegnanie odbędzie się bez obrzędu religijnego. Przy innym wyznaniu użyj nazwy i formuły uzgodnionej z tą wspólnotą. Opis przebiegu znajdziesz w artykułach o [pogrzebie katolickim](/ceremonie-i-obyczaje/pogrzeb-katolicki/), [świeckim](/ceremonie-i-obyczaje/pogrzeb-swiecki/), [prawosławnym](/ceremonie-i-obyczaje/pogrzeb-prawoslawny/), [żydowskim](/ceremonie-i-obyczaje/pogrzeb-zydowski/) i [muzułmańskim](/ceremonie-i-obyczaje/pogrzeb-muzulmanski/).

## Kto przygotowuje i gdzie wywiesić

W praktyce treść przygotowuje albo zatwierdza rodzina lub osoba organizująca. Zakład pogrzebowy może pomóc wydrukować kartkę albo przekazać tekst redakcji, ale to rodzina decyduje o treści. Ogłoszenie zakładu pracy, szkoły lub stowarzyszenia może ukazać się obok tekstu rodziny. W każdym z nich sprawdź, czy podano tę samą godzinę i miejsce.

Klepsydrę można umieścić na tablicy za zgodą osoby, która nią dysponuje. Bywa wieszana również na drzwiach domu, przy parafii, na cmentarzu albo w miejscu pracy. Koszt ogłoszenia zależy od redakcji i zamówienia.

## Przykłady

Poniższe dane są przykładowe. Przed drukiem zastąp je właściwymi informacjami i potwierdź godzinę oraz miejsce.

**Ceremonia katolicka:** „Śp. Jan Kowalski zmarł 2 października 2026 r. w wieku 74 lat. Msza święta odbędzie się 6 października o godz. 11.00 w kościele parafialnym przy ul. Przykładowej 2. Po Mszy nastąpi odprowadzenie na cmentarz komunalny przy ul. Przykładowej 4”.

**Pożegnanie świeckie:** „Anna Nowak zmarła 2 października 2026 r. Pożegnanie bez obrzędu religijnego odbędzie się 6 października o godz. 13.00 w domu przedpogrzebowym przy ul. Przykładowej 1”.

**Ogłoszenie z miejsca pracy:** „Z żalem zawiadamiamy, że 2 października 2026 r. zmarł nasz współpracownik Jan Kowalski. Msza święta odbędzie się 6 października o godz. 11.00 w kościele parafialnym przy ul. Przykładowej 2, a następnie nastąpi odprowadzenie na cmentarz komunalny przy ul. Przykładowej 4”.



## Przygotuj tekst i sprawdź go przed publikacją

Zbierz informacje od osoby, która potwierdza termin i miejsce ceremonii. Przygotuj krótką wersję z imieniem i nazwiskiem oraz pełniejszą, jeśli chcesz dodać wiek, podpis lub nazwę zawiadamiającej rodziny. Ustal, gdzie opublikujesz treść: w prasie, na stronie zakładu, w mediach społecznościowych czy na klepsydrze. Nie musisz używać identycznego formatu we wszystkich kanałach, ale godzina, adres i nazwa miejsca powinny się zgadzać.

Przed drukiem poproś drugą osobę o sprawdzenie pisowni nazwisk, daty śmierci, dnia tygodnia, godziny, nazwy kościoła lub kaplicy oraz cmentarza. Sprawdź także, czy tekst wyraźnie rozdziela miejsce nabożeństwa od miejsca pochówku. Jeśli termin może się zmienić, odłóż publikację szczegółów albo dodaj tylko informację, że rodzina poda je później.

Przy publikacji internetowej zastanów się, które dane osób żyjących są potrzebne. Numer telefonu do kontaktu może ułatwić gościom uzyskanie informacji, ale powinien należeć do osoby, która zgadza się go udostępnić. Zdjęcie wybierz po uzgodnieniu z bliskimi. Po publikacji zachowaj kopię tekstu, a w razie zmiany godziny skontaktuj się z każdym miejscem, w którym ogłoszenie zostało zamieszczone.

## Ułożenie nekrologu i klepsydry

1. **Ustalić, czy ogłoszenie w ogóle powstaje.** Rodzina albo osoba organizująca wybiera kanały: prasę, internet, kartkę albo kilka naraz. We wskazanych ustawach ogłoszenie nie jest warunkiem pochówku.
2. **Potwierdzić dzień, godzinę i nazwę miejsca.** Do druku idą tylko dane uzgodnione z parafią, zarządem cmentarza, domem przedpogrzebowym albo krematorium. Godziny nie wpisuje się z pamięci.
3. **Dobrać formułę do ceremonii, która naprawdę się odbędzie.** Skrót „śp.” zostawia się przy obrzędzie chrześcijańskim, gdy rodzina tak chce. Krzyż, „Msza święta” i zdanie o sakramentach zostają przy nekrologu katolickim, gdy ceremonia jest katolicka i rodzina takiej formuły chce. Przy pożegnaniu świeckim albo ceremonii innego wyznania dobiera się formułę albo podaje same informacje o zmarłym i uroczystości.
4. **Zostawić w tekście to, co prowadzi na ceremonię.** Wystarczą imię i nazwisko, data śmierci, podpis zawiadamiających oraz miejsce i godzina, jeśli już są. Przyczynę zgonu, żart i numer konta zostawia się poza tekstem. Imię żywego dziecka i telefon osoby żyjącej rodzina podaje albo pomija.
5. **Porównać tekst z ustaleniami przed drukiem.** Jedna osoba czyta na głos datę śmierci, datę ceremonii, godzinę i nazwę miejsca. Druga sprawdza, czy to samo stoi w notatce z miejsca ceremonii i w drugim ogłoszeniu, jeśli jest.

## Najczęstsze pytania

### Czym różni się nekrolog od klepsydry?

W praktyce nekrolog publikuje się w prasie lub internecie, a klepsydrę wywiesza jako kartkę albo plakat. Słowniki podają zbliżone znaczenia.

### Co wpisać do nekrologu lub klepsydry?

Imię i nazwisko zmarłego oraz — po potwierdzeniu — datę i miejsce ceremonii. Rodzina może dodać wiek, podpis lub zdjęcie.

### Czy trzeba umieścić krzyż albo skrót „śp.”?

To wybór rodziny. Formułę dobierz do wyznania zmarłego i charakteru uroczystości.

### Czy trzeba podać przyczynę śmierci?

Nie. Możesz ją pominąć, podobnie jak adres domowy, PESEL i dane kontaktowe bliskich.

### Kto może zamówić ogłoszenie?

W praktyce tekst przygotowuje lub zatwierdza rodzina albo osoba organizująca pogrzeb; zakład pogrzebowy może pomóc w druku lub przekazaniu nekrologu.

## Źródła

- Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych — tekst jednolity, Dz.U. 2025 poz. 1590 (PDF) — https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2025/1590/text.pdf
- Obwieszczenie Marszałka Sejmu z dnia 12 marca 2026 r. — Prawo o aktach stanu cywilnego, Dz.U. 2026 poz. 393 (PDF) — https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/393/text.pdf
- Obwieszczenie Marszałka Sejmu z dnia 27 maja 2026 r. — Kodeks cywilny, Dz.U. 2026 poz. 795 (PDF) — https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2026/795/text.pdf
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 — tekst w Dzienniku Urzędowym UE, motyw 27 — https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/HTML/?uri=CELEX:32016R0679
- Ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych — tekst jednolity, Dz.U. 2019 poz. 1781 (PDF) — https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2019/1781/text.pdf
- Słownik języka polskiego PWN — hasło „nekrolog” — https://sjp.pwn.pl/sjp/nekrolog;2568914.html
- Słownik języka polskiego PWN — hasło „klepsydra” — https://sjp.pwn.pl/slowniki/klepsydra.html
- Wielki słownik języka polskiego PAN — nekrolog, znaczenie „zawiadomienie o śmierci” — https://wsjp.pl/haslo/podglad/88562/nekrolog/5226842/zawiadomienie-o-smierci
- Wielki słownik języka polskiego PAN — klepsydra, znaczenie „nekrolog” — https://wsjp.pl/haslo/podglad/60830/klepsydra/5165688/nekrolog
- Poradnia językowa PWN — pisownia skrótu „śp.” (Adam Wolański, 3 marca 2009 r.) — https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/sp;9976.html
- Poradnia językowa PWN — „świętej pamięci” w nekrologu (Małgorzata Marcjanik, 5 grudnia 2015 r.) — https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/swietej-pamieci;16370.html
